Dehidrasiya simptomları:
Gündəlik maye ehtiyacının az maye içən insanların sidik axını yavaşlayır və sidik yolları infeksiyaları və böyrək daşlarının inkişaf riskini artırır. Maye itkisinin artması davam etdikdə aşağı təzyiq və başgicəllənmə kimi problemlər yaranır. Şiddətli maye itkisində, nəbzin artması, böyrək çatışmazlığı, əzələ krampları və huşun itməsi müşahidə olunur. Bütün bu simptomlar qaraciyər, beyin və ürək, eləcə də böyrək kimi orqanlarda pozğunluqlara yol aça bilər.
Yüngül dehidrasiya simptomları:
· Susuzluq hissi
· Əzələ krampları
· Baş ağrısı
· Dəridə quruma
· Sidikdə tünd sarı rəng və azalma
· Quru və yapışqan ağız
Şiddətli dehidrasiya simptomları:
· Sidikdə çətinlik və ya çox tünd sarı
· Dəridə quruyur və qırışır
· Yaddaşın dumanlı olması, huşsuzluq və əsəbilik
· Nəbz və nəfəsdə sürətlənmə
· Başgicəllənmə
· Gözlərdə daralma
· Ətrafa laqeydlik
· Təzyiqin aşağı düşməsi
Dehidrasiyanın səbəbləri:
Gün ərzində su içməyi unutmaq və ya içməli su tapmaq kimi adi səbəblərdən itirilən bədən suyu ilə yanaşı digər səbəblərdə vardır.
· Körpələrdə və uşaqlarda tez-tez rast gəlinən şiddətli ishal və qusma
· İnfeksiya və ya günəş vurması səbəbindən yüksək hərarət
· Həddindən artıq məşq və ya yüksək temperatur səbəbindən həddindən artıq tərləmə
· Diabet kimi xroniki xəstəliklər səbəbiylə həddindən artıq idrar
· Böyrəklərin su tutma qabiliyyətini itirməsinə səbəb olan xəstəliklər
· Qan təzyiqi və antihistamik dərmanlar
· Alkoqol istifadəsi
· Marafon yarışları kimi idamn oyunları
Dehidrasiya müalicəsi.
Dehidrasiya müalicəsinin əsas məqsədi itirilmiş maye və elektrolitləri əvəz etməkdir. Bu maye mütləq şəkildə təmizlənmiş olmalıdır. Dərəcəsinə və səbəbinə görə xəstəlik müalicə olunur. Ümumiyyətlə yüngül və orta dərəcədəki dehidrasiyada su istehlakının artırılması ən uyğun həll yoludur. Artıq məşq səbəbindən itirilən maye itkisində elektrolit ehtiva edən mayelər içilə bilər. Xəstənin itirdiyi maye və elektrolitlər venadaxili olaraq verilir və xüsusilə həyati hallarda xəstəni xəstəxanaya gətirmək çox vacibdir.Xəstənin itirdiyi maye və elektrolitlər venadaxili olaraq verilir və xüsusilə həyati hallarda xəstəni xəstəxanaya gətirmək çox vacibdir.
Susuz qaldıqda nə içmək lazımdır?
Xatırladaq ki, vəziyyəti bu hala gətirməmək və kifayət qədər su içmək daha yaxşıdır. Həmişə əlində olması üçün onu mətbəxə quraşdırmaq və ya portativ filtr almaq kifayətdir.
Problem yenə də gəlsə, adi su tək başına öhdəsindən gələ bilməz. Su-duz balansını bərpa etmək üçün nəzərdə tutulmuş yaxşı əczaçılıq məhsulları var (bütün bunlardan sonra təkcə su yox, həm də mineral duzlar itirilir). Ancaq oxşar “ilk yardım” evdə hazırlana bilər: sözdə ORD məhlulunun tərkibinə – oral rehidrasiya duzuna – şəkər, duz və təmiz su daxildir. Bu zaman suyun təmiz olmağından əmin olun, bu çox vacibdir.